Macbeth #Metin

Orijinal Adı: Macbeth

Yazar: William Shakespeare

Çevirmen: Sabahattin Eyüboğlu

Okunma Tarihi: 1 Aralık 2019 – 5 Aralık 2019

Macbeth üzerine yüzyıllardır yazılıp çizilen bir tiyatro eseri. İmitasyonu, adaptasyonu ve canlandırmaları ile kültür dünyasındaki yolculuklarımızda defalarca uğradığımız bir duraktır. Yıllar sonra bu asıllar evvelinden günümüze uzanan metni, baştan sona okuma fırsatını buldum.

Macbeth’in yazılışından 400 yıl sonra dahi bu kadar canlı bir şekilde karşımızda durduğuna şaşırmamak gerekir. İnsan anlatıları her şeyin ötesindedir. Zaman ve mekan fark etmez. Bir öfke her çağda öfke olarak algılanır, bir ihanet de ihanet olarak. Hırsı gözünü kör eden insanları bugün de görürüz tarihin başlangıcında da. Böyle temel sinirlere temas etmesinden dolayı Macbeth de, Shakespeare’in diğer eserleri de yüzyıllar boyu insanlar tarafından okundu, izlendi ve benimsendi.

Senaryonun gelişimini kendime hatırlatmak adına şöyle yazayım:
-Perde 1: Norveçlere karşı savaşan İskoç beyleri, Glamis beyi Macbeth’e Cawdor beyi ve müstakbel İskoç kralı olacağının müjdesini veren üç cadı, Banquo’ya da oğlunun kral olacağı söylenir, Lady Macbeth kocasından mektup alır ve entrika çevirmeye başlar, Kral Duncan Inverness’teki Macbeth şatosuna gelir, Ziyafet gerçekleşir.
-Perde 2: Banquo ve oğlu Fleance şato avlusunda dolanırken Macbeth ile karşılaşır ve konuşurlar, Geceyarısı cinayet gerçekleşir, Macduff ve Lennox kapıya gelir ve Kral’ın ölümünü haber alırlar, Kralın oğulları Donalbian ve Malcolm diyardan kaçarlar, Ross ve Macdoff Donald’ın naaşı Golme-Kill’e götürülmesi ve kuzeni Macbeth Scone’a taç giymeye gitmesi üzerine konuşurlar.
-Perde 3: Forres’teki şatoda Banquo ve Macbethler karşılaşır, Macbeth katilleri ayarlamıştır, Lady Macbeth akşamki şölen için kocasının moralini yükseltmeye çalışır, Üç katil Banquo’yu öldürür ama Fleance ellerinden kaçar, Macbeth’in vicdan azapları şiddetlenir ve Banquo’nun hayaleti şölen masasında gözükür, Hekate cadıları azarlar, Macduff şölen davetine iştirak etmez ve İngiltere’de Macbeth’e karşı plan kurar.
-Perde 4: Macbeth cadılara danışmaya gelir, Cadıların çağırdığı hayaletlerden aldığı öğütler; Fife beyine (Macduff) dikkat etmek; Ana karnından çıkmış kimse tarafından alt edilmemek; Birnam ormanı ayaklanıp gelmedikçe kimseden korkmamak, Ross’un Lady Macduff’ı ziyareti sonra katiller gelir ve kadın ile oğlunu öldürür, Macduff Malcolm’u zorbaya karşı savaşma konusunda ikna eder, Ross aralarına katılır ve Macduff’a ailesinin katliamı haberini verir.
-Perde 5: Lady Macbeth uyurgezerlik eder, Lennox ve diğer İskoç beyleri Dunsinane’e yaklaşan Malcolm ordusuna katılma kararı alır, Macbeth sarayında kibirlenerek üzerine gelen orduya karşı hazırlıklara girişir, Malcolm ve Northumberland kontu Siward ağaç dallarını kesip kamufle olma planı yapar, Macbeth’e önce kraliçenin öldüğü sonra da ağaçların yürüdüğü haberi ulaşır, Savaş başlar, Macbeth Siward’ın oğlunu öldürür, Macduff ve Macbeth meydanda çarpışır, Macduff elinde Macbeth’in kellesi ile gelir, Siward’a oğlunun ölüm haberi verilir ve finalde Malcolm İskoçya kral olur.

Bu klasiğe vereceğim puan sadece belirlemiş olmak için atayacağım bir sayı olacaktır. Değerlendirmem 8/10. İktidar hırsının, insanı nasıl bir canavara çevirebileceğinin eşsiz bir örneği.