Othello #Metin

Orijinal İsim: The Tragedy of Othello, the Moor of Venice

Yazar: William Shakespeare

Çevirmen: Özdemir Nutku

Okuma Tarihi: 20 Ağustos 2022 – 24 Ağustos 2022

Othello’nun metnini okuyana kadar eser hakkında ne kadar yanlış bir fikre sahip olduğumun farkında değildim. Othello karakterinin modern uyarlamalarda hep siyahiler tarafından canlandırılmasından dolayı ben karakterin Sahraaltı Afrika’dan gelen biri olduğunu sanıyordum. Ancak kendisi Mağrip, yani Kuzey Afrika, kökenli bir şahısmış. Bunu bu kadar geç öğrenmiş olmak beni biraz üzdü ancak bilgisizliğin neresinden dönülse kardır.

Oyunun ana konusu kıskançlık olarak belirlenmiş. Othello’nun eşi Desdemona’ya karşı takındığı tavırlar daha sonra psikolojik bir terim olarak literatüre girmiş ve Othello Sendromu olarak adlandırılmıştır. Bu hastalıklı davranışların temelinde sebepsiz yere partnerine güvensizlik duymak yatmaktadır. Bu sendromun belirtilerini taşıyan insanlar genellikle olmayan şeyler üzerinden sanrılar yaratıp yanındaki insanları suçlamaya veya onlara kötü davranmaya başlarlar. Oyunda da bu duruma tam anlamıyla adım adım şahitlik ediyoruz.

Her perdeye kısa bir özet düşmek gerekirse:
1. Perde: Mağripli Othello, Venedik’in zengin senatörlerinden biri olan Brabantio’nun kızı Desdemona ile aşk evliliği yapar. Efendisi Othello’ya kin besleyen Iago, Roderigo isimli Venedikli bir bey ile intikam planlar. Brabantio’yu kızını kaçırmadığı yönünde ikna eden Othello, kendisine verilen görev nedeniyle Kıbrıs’a yola çıkar.
2. Perde: Eşi Desdemona ile yaverleri Iago ve Cassio’nun eşliğinde Kıbrıs yola çıkan Othello, fırtınanın dağıttığı Osmanlı donanması ile karşılaşmadan kazasız belasız hedefine ulaşır. Iago, Cassio’nun ayağını kaydırmak için onu sarhoş eder ve Kıbrıs valisi Montano ile dalaşmasına sebep olur. Othello bunu öğrenince Cassio’nun rütbesini elinden alır ve onu yaverliğinden atar. Iago, Cassio’yu Desdemona aracılığıyla efendisinden özür dilemek konusunda ikna eder.
3. Perde: Iago’nun tavsiyesi üzerine Desdemona ile birebir görüşme yapan Cassio, Iago’nun kötülük ağına düşer. Othello’nun evlenirken Desdemona’ya vermiş olduğu mendil bir şekilde Iago’nun eşi Emilia’nın eline geçmiştir.
4. Perde: Kocasının hinliğinden habersiz Emilia bu mendili kocasına söyledikten sonra Iago’nun zihninde bir ışık yakar. Iago mendili gilizce Cassio’nun odasına koyar ve Othello’nun bu durumu öğrenmesi için işleri karıştırmaya devam eder. Othello’nun saklandığı bir köşede Cassio ile görüşme ayarlayan Iago, Cassio’yu Bianca isimli fahişe hakkında konuşturup aslında söylediği alaycı sözler ile Othello’yu Desdemona hakkında konuştuğu yönünde düşündürmeyi başarır.
5. Perde: Artık Othello eşini öldürmeyi kafasına koymuştur. Iago, Cassio’yu Roderigo aracılığıyla öldürmeye çalışır ancak yaralamak ile yetinmek zorunda kalır. Gözü dönmüş Othello Desdemona’yı boğarak öldürür. Cassio’nun öldürüldüğünü haber vermek için hanımının odasına gelen Emilia, gördüğü manzara karşısında şok olur. Odaya Lodovico, Gratiano ve Iago da gelir. Emilia kocası Iago’nun çevirdiği dolapları anlatır. Iago kılıcını Emilia’ya saplar ve odadan kaçar. Othello kandırılmış olmanın verdiği utanç ve yaptığı hatanın yaşattığı yıkıntı ile başa çıkamaz ve kendini öldürür.

Oyuna puanım 8/10. Hamlet ve Macbeth’ten sonra işlerin kaos ve kan dökerek çözüldüğü bir oyun daha okumak keyif verdi. Gerçek trajedi dediğin böyle olur.